Post czyli Saum

Inną cechą moralną i duchową islamu jest ustanowiona instytucja postu. W dosłownym tłumaczeniu post oznacza całkowite powstrzymanie się od jedzenia, picia, stosunków seksualnych i palenia tytoniu - od przedświtu do zachodu słońca w miesiącu Ramadan, który jest 9-tym miesiącem islamskiego roku. Jednakże gdybyśmy ograniczyli sens postu do tego dosłownego znaczenia popełnilibyśmy istotny błąd. Poprzez wprowadzenie nieporównywalnej instytucji postu, zasadził nieustannie pnące się górę drzewo wieczystych wartości i bezcennych owoców.

Poniżej wyjaśniamy duchowe znaczenie postu w islamie:

Post uczy człowieka zasady szczerej Miłości, ponieważ kiedy osoba pości, wyraża ona tym samym głęboką miłość do Boga. Kiedy człowiek prawdziwie pokocha Boga, jest on tym, który naprawdę poznał czym jest Miłość.
Post wyposaża człowieka w twórczy sens Nadziei i optymistyczny światopogląd, ponieważ, gdy dana osoba pości, posiada ona nadzieję na zadowolenie Boga i poszukuje ona Jego łaski.
Post nasyca człowieka prawdziwą cnotą skutecznej Pobożności i uczciwej dedykacji oraz zbliża go do Boga, ponieważ gdy człowiek pości, czyni to dla Boga i w Jego imieniu.
Post rozwija w człowieku pełną i czuwającą Świadomość, ponieważ gdy dana osoba pości, czyni to intymnie oraz publicznie. Podczas postu, nie ma specjalnego autorytetu sprawdzającego ludzkie zachowania i wymuszającego jego przestrzeganie. Dana osoba pości dla zadowolenia Boga i w celu usatysfakcjonowania własnej świadomości bycia wiernym intymnie i publicznie. Nie ma lepszego sposobu na rozwiązanie własnej pełnej świadomości niż taki post.
Post ćwiczy w człowieku cnotę Cierpliwości i Powściągliwości, ponieważ gdy dana osoba pości odczuwa ona bóle niezaspokojonych pragnień, jednakże trwa ona cierpliwie w poście. Wyrzeczenie to oczywiście jest ograniczone w czasie, nie ma jednak wątpliwości, że doświadczenie takie uzmysławia człowiekowi poważne skutki takich cierpień u innych osób, które pozbawione są podstawowych dóbr całymi dniami, tygodniami, a często i miesiącami. Społeczne i humanitarne znaczenie takiego doświadczenia pozwala człowiekowi szybciej niż ktokolwiek reagować na potrzeby potrzebujących. A to jest prawdziwe poczucie solidarności i sympatii.
Post jest skuteczną lekcją Wstrzemięźliwości i Siły Woli. Osoba, która właściwie przestrzega postu jest z całą pewnością istotą zdolną do narzucenia dyscypliny i ograniczenia swoich pasji. Umieszcza się ona powyżej swoich fizycznych pokus. Taka osoba jest człowiekiem silnego charakteru, mocnej osobowości oraz przykładem zdecydowania.
Post dostarcza posiadaczowi czystej duszy; jasności umysłu w myśleniu i lekkości w działaniu. Wszystko to jest rezultatem utrzymywania lekkiego żołądka. Przyrządy medyczne i zasady biologiczne oraz intelektualne doświadczenie potwierdzają ten fakt.
8. Post wskazuje człowiekowi nowe sposoby Mądrego Oszczędzania i Wydawania, ponieważ, gdy człowiek je mniej, wydaje mniej pieniędzy i ogranicza swój zbyteczny wysiłek. Tak więc jest to duchowy semestr domowej ekonomii i swojego budżetu.
Post pozwala człowiekowi doskonalić umiejętność Dojrzałego Dostosowywania się. Możemy łatwo zrozumieć zmiany całego widzenia, kiedy uzmysłowimy sobie fakt możliwości zmiany całego życia codziennego. Kiedy człowiek zmienia się w oczywisty sposób dostosowuje się on do nowego systemu i zaczyna żyć w zgodzie z nowymi prawami. Rozwija to w nim na dłuższą metę- zmysł adaptacji i samodzielności pozwalający pokonywać nieprzewidziane trudności życia. Człowiek, który ceni konstrukcyjną adaptację i odwagę będzie wdzięczny skutkom przestrzeganego postu.
Post umacnia człowieka w Dyscyplinie i Zdrowym Istnieniu. Kiedy dana osoba regularnie pości w kolejnych dniach Świętego Miesiąca, w Świętych Miesiącach następujących lat z całą pewnością umacnia ona w sobie wysoką formę dyscypliny i silny zmysł ładu. Podobnie, gdy zwalnia ona swój żołądek i pozwala odpocząć swojemu przewodowi pokarmowemu- zabezpiecza ona tym samym swoje ciało, nie wspominając już o duszy- przed wszystkimi szkodliwymi skutkami przeciążenia żołądka. Może on być pewny, iż ten rodzaj ulgi pozwoli jego ciału spokojnie przetrwać wszystkie pospolite niedomagania fizyczne, a jego duszy pozwoli promieniować czystością i pełnym spokojem.
Post rodzi w człowieku autentycznego Ducha Społecznej Przynależności, Ducha Jedności i Braterstwa oraz Równości przed Allahem i Jego Prawem. Duch ten jest naturalnym produktem wynikającym z faktu, iż jeśli człowiek pości odczuwa on swoją przynależność do całej wspólnoty muzułmańskiego społeczeństwa w przestrzeganiu tego samego obowiązku, w podobny sposób, w tym samym czasie, ze względu na podobne motywacje i do tego samego końca. Żaden socjolog nie jest w stanie dowieść istnienia w jakimkolwiek okresie historii czegoś podobnego do tej pięknej instytucji Islamu. Ludzie przez całe wieki wykrzykiwali hasło o uznanej przynależności na rzecz jedności, braterstwa i równości lecz jakie puste było echo ich głosów i jaki mizerny sukces stał się ich udziałem? Gdzie znajdą oni swoje cele bez przewodniego światła islamu?
Post jest Bożą receptą na samokontrolę i upewnienie się w sobie, na utrzymanie ludzkiej godności i wolności, na zwycięstwo i pokój. Skutki postu nigdy nie zawiodą w przedstawieniu tych wartości jako żywej rzeczywistości w sercu osoby, która wie jak utrzymywać Post. Kiedy człowiek pości we właściwy sposób, znaczy że panuje na sobą, doświadcza pełnej władzy nad swoimi żądzami, dyscyplinuje swoje pragnienia i stawia skuteczny opór wszystkim złym pokusom.

Ktoś może powiedzieć, że wszystko to co zostało tutaj ogłoszone na temat muzułmańskiego postu, jest również prawdziwie w innych rodzajach postu, takich jak żydowski post Przejścia, chrześcijański Wielki Tydzień, głodówki Ghandiego etc. Dlaczego więc muzułmanie arbitralnie głoszą unikalność ich postu? Dla takiej właśnie osoby i do wszystkich innych jej podobnych- kierujemy nasze apele. Zniesławienie jakiegokolwiek proroka Bożej religii jest aktem sprzecznym z naszymi zasadami i naszą moralnością muzułmanów. Inni ludzie czują się wolni w popełnianiu tych niepodważalnych przestępstw, lecz nie my, muzułmanie. Ponieważ wiemy, że jeśli tylko raz pozwolimy się sprowadzić na ten niski poziom moralności, lub raczej niemoralności - wypadniemy z podstaw islamu.

Wiemy również, iż instytucja postu jest stara jak świat ludzkiej historii oraz, że post nakazany ludziom przez Boga przed Islamem, tak jak był on przez Niego przepisany muzułmanom. Nie wiemy jednak i nie wierzymy, iż wiele ludzi wie jaka jest dokładna forma lub właściwy sposób postu, który Bóg nakazał jako inne sposoby poszczenia niż muzułmański saum. Możemy jednak ze względu na rzetelność i światłą ciekawość uzasadnić nasze twierdzenia poprzez porównywanie tej instytucji islamu z innymi typami głodówek.

Post w porównawczej perspektywie

W innych religiach i dogmatach, w innych filozofiach i doktrynach poszczący powstrzymuje się od pewnych rodzajów żywności i napojów oraz materialnych rzeczy, lecz może on zastąpić owe pokarmy innymi gatunkami żywności oraz najeść się do syta tymi substytutami, które są również materialnej natury. W islamie poszczący powstrzymuje się od rzeczy posiadających materialną naturę - czyli od wszelkiej żywności, napojów, palenia tytoniu, etc., aby osiągnąć duchowe zadowolenie nie i moralną satysfakcję. Muzułmanin opróżnia żołądek z wszelkich materialnych rzeczy - aby wypełnić swoją duszę pokojem i błogosławieństwem, aby wypełnić swoje serce miłością i sympatią, aby zaspokoić się pobożnością i wiarą, oraz aby napełnić swój umysł mądrością i rozwagą.
Cel poszczenia w innych religiach czy filozofiach jest niezmiennie częściowy. Dzieje się tak ze względu na duchowe cele lub ze względu na fizyczne potrzeby, albo założenia, nigdy dla osiągnięcia ich wszystkich razem. W islamie post ma na celu osiągnięcie wszystkich tych wymienionych wyżej rzeczy - jednocześnie. Posiada on także inne cele: społeczne i gospodarcze, moralne i humanitarne, prywatne i publiczne, osobiste i wspólne, wewnętrzne i zewnętrzne, lokalne i narodowe.
Nieislamskie posty nie wymagają nic więcej poza częściowym powstrzymaniem się od pewnych materialnych rzeczy. W islamskim poście, wstrzemięźliwość od jedzenia musi być wsparta wzmożoną pobożnością i czcią, większą dobroczynnością i pilniejszym studiowaniem św. Koranu, silniejszą towarzyskością i żywotnością oraz dokładniejszą samokontrolą, W trakcie postu muzułmanin odczuwa inną osobę jak siebie samego. Staje się czysty w sobie jak i na zewnątrz, a jego dusza staje się tak przejrzysta, że bliski jest mu stan perfekcji duchowej, ponieważ jest on tak blisko Boga,
Zgodnie z naszą wiedzą i autorytetem codziennego doświadczę' nią wiemy, że inne filozofie moralne i religijne uczą człowieka, iż nie jest on w stanie osiągnąć swych moralnych założeń ani taż wejść do Królestwa Bożego tak długo jak nie wykorzeni on siebie z podłoża ziemskich spraw. Według tego myślenia, staje się koniecznością dla takiego człowieka rozbrat z. jego ziemskim interesem, zlekceważenie jego ludzkich odpowiedzialności i poddanie się pewnego rodzaju umartwienia lub poważnemu ascetyzmowi, którego istotnym elementem jest głodówka. Tego rodzaju głodowania stosowane przez pewnych ludzi może być używane jako pretekst do ukrycia poniżającego wycofania się z normalnego toku życia. Post w islamie nie jest rozwodem z życiem lecz jego penetracją przy pomocy duchowego oręża. Post ten nie jest negacją życia lecz jego moralnym wzbogaceniem. Islamski post nie oddziela religii od codziennego życia ani też nie oddziela duszy od ciała, nie łamie życia lecz go harmonizuje. Nie rozwiązuje więzi ludzkich lecz je integruje. Nie rozkłada życia je zbawia,
Również czas islamskiego postu jest uderzającym fenomenem, W innych przypadkach czas poszczenia przypada na pewne okresy roku i jest on egzekwowany w bardzo sztywny sposób. W islamie czas postu przypada na miesiąc Ramadanu. Czyli 9-ty miesiąc roku a jego miesiące mierzone są różnymi pozycjami Księżyca. Oznacza to, że w określonym okresie kilku lat, islamski post pojawia się we wszystkich porach roku i krąży pomiędzy latem i zimą, wiosną i jesienią. Natura kalendarza lunarnego pozwala na pojawienie się Ramadan i na przykładów styczniu jednego roku i w grudniu roku następnego oraz w każdym innym miesiącu nadchodzących lat. Duchowe znaczenie tego krążenia postu jest (takie, że muzułmanin cieszy się moralnym doświadczeniem Ramadanu na różnych poziomach czasu oraz odczuwa jego duchowy smak w różnych porach roku, w różnych klimatach czasem podczas krótkich i mroźnych dni zimowych, innym razem podczas długich i gorących dni lata, jeszcze innym razem pomiędzy latem a zimą. Ta różnorodne doświadczenie pozostaje przez cały czas oryginalną cechą życiowości tej instytucji islamu. Ukazuje ona w sposób nie budzący wątpliwości stan gotowości, dynamizm i adaptacyjny charakter wiernego muzułmanina. Z całą pewnością jest to zdrowy i wyróżniający się komponent nauki islamu.

Czas postu

Jak było to już wcześniej zaznaczone- okresem obowiązkowego postu jest miesiąc Ramadan. Codzienny czas przestrzegania postu rozpoczyna się przed świtem i kończy się około 10 minut po zachodzie słońca. Normalnie istnieją szczegółowe kalendarze określające dokładny czas poszczenia, jednakże w sytuacji ich braku, każdy powinien patrzeć na zegar i położenie słońca oraz czytać lokalne gazety oraz słuchać komunikatów biura prognoz pogody etc. Post Ramadanowy jest obowiązkiem każdego odpowiedzialnego i zdrowego muzułmanina. Poza tym miesiącem istnieją również inne okresy, w których post jest bardzo zalecany według Tradycji Sunny Proroka Muhammada (a.s.). Między innymi są to poniedziałki i czwartki każdego tygodnia, niewielka liczba dni każdego z dwóch miesięcy poprzedzających Ramadan, to jest w miesiącach Rażab i Szab'an, Sześć dodatkowych dni postu w miesiącu Szałal (następny po Ramadanie), czyli tzw. Biały post- zgodnie z tradycją Sunny wymazuje grzechy całego poprzedzającego roku. Ponadto istnieją możliwości poszczenia w każdym dniu każdego miesiąca, przez cały rok, za wyjątkiem świąt Eid i piątków, kiedy to muzułmanie nie powinni pościć. Musimy jednak powtórzyć, iż obowiązkowym okresem postu jest tylko miesiąc Ramadan- który może mieć 29 lub 30 dni, zależnie od pozycji Księżyca. Post Ramadanu jest filarem islamu, jego nieprzestrzeganie bez uzasadnionych przyczyn jest poważnym i karalnym grzechem. Znając czym jest dla człowieka, Bóg z radością przyjmuje alternatywy postu trzydniowego za złamanie przysięgi. Podobnie, gdy ktoś ogłasza swoją żonę zakazaną dla siebie tak jak swoją matkę" zgodnie ze starym arabskim przedislamskim obyczajem. Musi on odpokutować swoją nieostrożność i swój brak odpowiedzialności. Aby odkupić swój grzech musi on pościć przez dwa następujące po sobie miesiące. (Koran; 2:183-185).

Kto musi pościć?

Post Ramadanu jest obowiązkiem każdego muzułmanina płci męskiej i żeńskiej, posiadającej następujące kwalifikacje:

Umysłowe i fizyczne zdrowie, co oznacza, iż jest on zdrowy na umyśle i zdolny do postu.
0dpowiedni wiek czyli dojrzałość psychofizyczna osiągana normalnie po 14 lalach. Dzieci przed okresem pokwitania powinny być zachęcane do postu łatwiejszym sposobem, tak że osiągając wiek pełnej dojrzałości będą one fizycznie i umysłowo przygotowane do podjęcia pełnego Postu.
Pobyt w stałym miejscu zamieszkania (w swoim mieście, wsi, posiadłości etc.) Oznacza to, że poszcząca osoba nie jest w podróży, oddalona od miejsca zamieszkania nie mniej niż 70 km.
Absolutna pewność, że post nic będzie przyczyną jakichkolwiek szkód fizycznych i umysłowych, pomijając normalną reakcję na głód i pragnienie.

Zwolnienie z postu

Z obowiązku postu zwolnione są następujące kategorie osób:

Dzieci poniżej wieku dojrzewania i pokwitania.
Osoby umysłowo chore, nieodpowiedzialne za swoje czyny zwolnione są z obowiązku postu i nie potrzebują go uzupełniać innymi formami zastępczymi.
Mężczyźni i kobiety, które ze względu na podeszły wiek nie są w stanie podołać trudnościom wynikającym z obowiązku postu. Osoby te muszą jednak zastąpić post dostarczeniem posiłku przynajmniej dla jednej potrzebującej osoby lub pieniężnym ekwiwalentem tego posiłku. Jeśli osoby te zdolne są do postu przynajmniej przez jeden dzień powinny pościć. Reszta dni miesiąca powinna być w takim przypadku zastąpiona nakarmieniem potrzebującej osoby. W przypadku lekceważenia tych przepisów osoby tej kategorii będą winne złamania post.
Osoby chore, których stan zdrowia pogorszyłby się podczas postu. Mogą one uzupełnić post po powrocie do zdrowia w różnych wygodnych dla nich dniach.
Osoby będące w podróży przekraczającej dystans 70 km lub dalej. W takim przypadku podróżujący mogą przerwać post tymczasowi uzupełniając go w innym terminie, dzień po dniu. Kuran mówi nam, że lepiej jednak pościć w podroży, jeśli to nie powoduje nadzwyczajnych utrapień
Kobiety brzemienne i karmiące niemowlęta mogą przerwać post, jeśli zagraża on ich zdrowiu lub zdrowiu ich maleństw. Jednakże muszą one uzupełnić post w terminie póżniejszym dzień po dniu
Kobiety w okresie menstruacji (nie dłużej niż 10 dni) i w czasie porodu (nie dłużej niż 40 dni). Kobietom tym nie zezwala się pościć nawet wtedy, kiedy chcą one pościć lub mogą to uczynić. Muszą one przełożyć post na późniejszy termin. Uzupełniają do dzień po dniu.

Przyjmujemy tutaj podobnie jak i przy wszystkich innych przedsięwzięciach związanych z islamem, że intencją postu jest posłuszeństwo wobec Allaha, Jego rozkazów oraz miłość do Niego.

Unieważnienie Postu:

Post Ramadanu zostaje całkowicie unieważniony w jakikolwiek dzień tego miesiąca. Jeśli stało się to w sposób świadomy bez uzazadnionych powodów poprzez:

Świadomy akt jedzenia.
Picie.
Palenie papierosów.
Stosunku seksualny w czasie pościenia (tj. od przedświtu do około 10 minut po zachodzie słonca).
Wprowadzenie obcego ciała przez usta do wewnętrznych części ciała.

Uwaga: Jeśli post Ramadanu został złamany z powodów dopuszczalnvch lub uzasadnionych (opisanych jako kategorie wyjątków) dana osoba musi go póżniej pościć dzień po dniu. Jeśli ktoś przez pomyłkę uczynił coś, co powoduje w normalnych okolicznościach złamanie postu, jego poszczenie nie zostaje unieważnione. Jego post jest pełnowartościowy, jeśli przerwie on natychmiast to, co nieświadomie zostało podjęte.

Zakat Al- Fitr:

Pod koniec postu Ramadanu, specjalna ofiara znana jako Zakatu- alfitr (Datek dobroczynny po przerwaniu postu) musi zostać dostarczona biednym.

Ogólne zalecenia:

Prorok Muhammad (a.s.) gorąco zalecał podczas postu miesiąca Ramadan:

Jedzenie lekkiego posiłku na krótko przed przdświtem, znanego pod arabską nazwą Suhur.
Spożycie kilku daktyli i wypicie szklanki wody w czasie Faturu (około 10 minut po zachodzie słonca) odmawiając jednocześnie następującą modlitwę: Allahumma laka sumt, ła ala rizkika aftart (O Boże! W twoim imieniu pościę i teraz przerywam post pokarmem dostarczonym mi przez Ciebie).
Spożywanie jak najleżejszych posiłków, ponieważ Prorok uczył, że najgorszą rzeczą do przepełnienia jest ludzki żołądek.
Odprawianie nadobowiązkowej modlitwy znanej jako Tarałih.
Wzajemne odwiedziny wiernych i intensyfikacja akcji dobroczynnych.
Wzmocnianie recytacji Koranu.
Umocnianie ducha cierpliwości i pokory.
Nadzwyczajna ostrożność w posługiwaniu się zmysłami w myśleniu i szczególnie w używaniu języka. Powstrzymywanie się od niepotrzebnych rozmów i obmawiania oraz unikanie wszelkich nieprzyzwoitych czynów.

Home